فرامرز پایور استاد برجستهي موسیقی ایرانی، آهنگساز و نوازنده سرشناس سنتور. وی از جمله تأثیرگذارترین چهرههای موسیقی ایرانی و اصلیترین پایهگذار گروهنوازی در موسیقی سنتی ایرانی بود.
فرامرز پایور در ۲۱ بهمن سال ۱۳۱۱ در تهران به دنیا آمد. پدرش علی پایور، هنرمند نقاش و استاد زبان فرانسه در دانشگاه تهران و پدربزرگش مصورالدوله، نقاش چیرهدست دوره قاجار بود که با نواختن ویولن، سنتور و سهتار آشنایی داشت.
وی در سن ۱۷ سالگی، آموزش موسیقی را نزد استاد ابوالحسن صبا آغاز کرد و همچنین از محضر استادانی چون عبدالله خان دوامی و نورعلیخان برومند بهره برد. هنگامی که فرامرز پایور برای فراگیری سنتور به کلاس درس استاد ابوالحسن صبا در خیابان ظهیرالاسلام رفت، سه سال از درگذشت آخرین بازماندهي سنتورنوازان افسانهای از نسل قدیم ـ استاد حبیب سماعی ـ میگذشت. استاد ابوالحسن صبا که خود در دوره نوجوانی، سنتورنوازی را نزد علی اکبرخان شاهی و با تکنیکی متفاوت با روش خاندان سماعی فراگرفته بود، پس از مدتی معاشرت با حبیب سماعی، روش سنتورنوازی او را برتر از استاد پیشین خود یافت. بنابراین با تلاش فراوان پارهای از بداههنوازیهای وی را نتنویسی کرد. سپس استاد صبا تلاش کرد تا با آموزش روش صحیح سنتورنوازی به تعدادی از شاگردانش، از منسوخ شدن روش سنتورنوازی نزدیک به موازین هنری و زیباشناسی موسیقی دستگاهی ایران جلوگیری کند. در همین دوران فرامرز پایور، یکی از برجستهترین شاگردان استاد صبا شد و تا سال ۱۳۳۶ که استاد صبا درگذشت، از آموزشهای وی بهره برد.
فرامرز پایور از سال ۱۳۳۳، فعالیت خود را در وزارت فرهنگ و هنر وقت و از سال ۱۳۳۷ تدریس سنتور را در هنرستان عالی موسیقی ملی آغاز کرد. او اولین سنتورنوازی بود که روی سنتور، نواسازی میکرد و تنها در پی بداههنوازی نبود. به بیان دیگر، اولین آهنگسازی بود که ساز تخصصی او سنتور بود.
او سپس هارمونی و کمپوزیسیون را در کلاس استاد بزرگ
آن زمان، امانوئل
ملیک اصلانیان آموخت. در سال ۱۳۴۱ برای ادامه تحصیلات
کلاسیک خود، از طرف وزارت فرهنگ و هنر به انگلستان فرستاده شد. از دانشگاه کمبریج در زبان و ادبیات انگلیسی دانشنامه گرفت و در تمام
این سالها تلاش فراوانی در جهت معرفی موسیقی ایرانی و سنتور به محافل دانشگاهی انگلستان انجام
داد که برنامههای دلپذیری از آن سالها در آرشیو رادیو بیبیسی وجود دارد.
فعالیتهای فرامرز پایور را
در زمینه موسیقی میتوان به شرح زیر خلاصه کرد:
- بیش از هزار و پانصد ساعت اجرای گروهی و فردی روی صحنههای داخل و خارج از کشور
- آهنگسازی و تنظیم قطعات فراوان موسیقی
- تدریس صدها شاگرد از چهار نسل متوالی
- نتنویسی قطعات فراوانی از پیشینیان
- نگارش کتب آموزشی سنتور (دومین کتاب «دستور سنتور» را در ۱۳۴۰ بعد از زنده یاد حسین صبا نوشت که تاکنون پرفروشترین کتاب آموزش موسیقی در ایران بودهاست(
- نظارت بر کار گروههای دیگر و تصحیح آنها
- کار با خوانندگان بسیاری از جمله عبدالوهاب شهیدی، استاد شجریان، محمودي خوانساری، احمد ابراهیمی، خاطره پروانه، سیما بینا، نادر گلچین، سروش ایزدی، شهرام ناظری، حمیدرضا نوربخش و علی رستمیان.
فرامرز پایور، در سال ۱۳۷۸ دچار عارضهي سکتهي مغزی شد و از آن زمان
تا زمان مرگ نتوانست فعالیت هنری خود را ادامه دهد. فرامرز پایور ۱۸ آذر ۱۳۸۸ در بیمارستان
شهید باهنر اقدسیه تهران به علت ايست قلبي و مشكل تنفسي درگذشت
برگرفته از ويكيپدياي فارسي با اندكي تلخيص
بخوانيد مقالهي بابك بوبان در مورد پايور در فرهنگ و آهنگ
و نوشتهاي ديگر در مورد او را در اينجا بخوانيد.
گفتگوي خبرگزاري قراني (ايكنا) با حسين عليشاپور را در اينجا بخوانيد.
گفتگوي سايت هنر و موسيقي با عليشاپور را در اينجا ببينيد.
گفتگوي مجله موسيقي ايرانيان با پيمان سلطاني و حسين عليشاپور.
صداي حسين عليشاپور و سنتور ساجد محمودي در كنسرت گروه بيداد. (بشنويد)
ادامه مطلب
قبلا در اينجا منتشر شده بود. آن را در ادامهي مطلب بخوانيد.
ادامه مطلب
چندي پيش آلبوم «دور تا نزديک» آخرين اثر هوشنگ کامکار منتشر شد.
در اين آلبوم بار ديگر کامکار سراغ شعر نو رفته است و روي شعر هايي از
نيما و احمدرضا احمدي در کنار شعر هايي از خاقاني و حافظ موسيقي نوشته
است. او پيشتر نيز روي اشعار سهراب سپهري موسيقي نوشته بود که در آلبوم
«گلستانه» منتشر شد يا حتي روي شعري از لنگستن هيوز. در اين آلبوم احمدرضا
احمدي نيز همراه اوست و شعرها را دکلمه کرده. همچنين اواخر سال گذشته يکي
ديگر از آثار هوشنگ کامکار با عنوان «منظومه هاي سمفونيک» منتشر شد. اما
عمده پخش و شنيده شدن اين آلبوم ماند براي سال جاري. به بهانه انتشار اين
دو آلبوم پاي صحبت هاي هوشنگ کامکار نشستيم.
ادامه مطلب
بنام خداوند جان آفرين /// حكيم سخن در زبان آفرين
سعي خواهم نمود به بحث پيرامون موسيقي ايراني بپردازم. ياريگر من دوستانم خواهند بود.

